รศ.นพ.ภาวิน พัวพรพงษ์

??????????? เป็นที่ทราบกันดีว่า ประโยชน์ของการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ช่วยป้องกันโรคติดเชื้อทางเดินหายใจในช่วงทารกอยู่ในวัยเด็ก แต่ผลในระยะยาวเมื่อทารกเจริญเติบโตเป็นผู้ใหญ่ยังมีการศึกษาน้อย แต่เริ่มมีการศึกษาผลในระยะยาวถึงผลดีต่อระบบการหายใจเมื่อทารกเติบใหญ่ ซึ่งผลการศึกษาพบว่าการที่ทารกกินนมแม่นานจะป้องกันการเกิดการไอที่เป็นซ้ำ ๆ ได้เกือบร้อยละ 30¹ เมื่อทารกเจริญวัยเป็นผู้ใหญ่โดยไม่ขึ้นอยู่กับการเป็นหอบหืดหรือมีการสูบบุหรี่ อย่างไรก็ตาม การศึกษาเพิ่มเติมเพื่อความชัดเจนของข้อมูลยังมีความจำเป็นในอนาคต? เพื่ออธิบายผลที่ดีที่มีประโยชน์ของนมแม่ต่อสุขภาพของระบบหายใจในระยะยาว

เอกสารอ้างอิง

1. Gerhart KD, Stern DA, Guerra S, Morgan WJ, Martinez FD, Wright AL. Protective effect of breastfeeding on recurrent cough in adulthood. Thorax 2018.

รศ.นพ.ภาวิน พัวพรพงษ์

??????????? ประโยชน์ของการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่มีมากมายในหลาย ๆ ด้าน ทั้งช่วยในเรื่องภูมิคุ้มกันและพัฒนาการของทารก ซึ่งในทารกกลุ่มอาการดาวน์การได้รับนมแม่ก็เป็นสิ่งที่เป็นประโยชน์ต่อทารกเช่นกัน แต่การที่จะให้ทารกกลุ่มอาการดาวน์กินนมแม่ได้ ต้องมีการประเมินการดูดนมของทารก เพราะทารกกลุ่มอาการดาวน์จะมีกล้ามเนื้อที่อ่อนแรง อาจมีผลต่อการที่จะสร้างแรงดูดขณะทารกดูดนมจากเต้า นอกจากนี้ ทารกกลุ่มอาการดาวน์มักมีลิ้นคับปาก ทำให้การเข้าเต้าหรือการอมหัวนมและลานนมทำได้ไม่ดี ซึ่งอาจต้องมีการเลือกจัดท่าการให้นมลูกที่เหมาะสมที่จะช่วยให้ทารกสามารถอมหัวนมและลานนมได้ลึกพอ การประเมินทารกกลุ่มอาการดาวน์จึงมีความสำคัญเนื่องจากทารกกลุ่มอาการดาวน์บางคนอาจมีอาการน้อยสามารถดูดนมแม่จากเต้าได้เลย แต่ในทารกกลุ่มอาการดาวน์บางคนอาจมีอาการมาก การเริ่มต้นให้นมแม่อาจให้โดยการใช้สายยางต่อหลอดฉีดยา หรือป้อนถ้วยไปก่อน จนกว่าทารกจะมีพัฒนาการดีขึ้น เจริญเติบโตขึ้น เข้าเต้าดูดนมจากเต้านมได้เอง ซึ่งการให้คำแนะนำและให้ปรึกษามารดาอย่างเหมาะสมจะช่วยเพิ่มการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ในทารกกลุ่มอาการดาวน์ได้ นอกจากนี้ หากสามารถป้องกันและลดความเจ็บป่วยของทารกกลุ่มอาการดาวน์ลงได้ ก็จะช่วยให้การคงการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่เป็นไปอย่างต่อเนื่อง เพราะปัจจัยที่พบว่าเป็นสาเหตุที่ทำให้เกิดการหยุดการกินนมแม่ในทารกกลุ่มอาการดาวน์เกิดจากการที่ทารกเจ็บป่วยต้องนอนโรงพยาบาล¹

เอกสารอ้างอิง

1. Genova L, Cerda J, Correa C, Vergara N, Lizama M. Good health indicators in children with Down syndrome: High frequency of exclusive breastfeeding at 6 months. Rev Chil Pediatr 2018;89:32-41.

รศ.นพ.ภาวิน พัวพรพงษ์

??????????? หลังการคลอด หากมารดามีภาวะเครียดจากการบาดเจ็บรุนแรง (post-traumatic stress disorder) ไม่ว่าจะเป็นจากเหตุการณ์ในระหว่างการคลอดหรือภาวะกดดันที่ทำให้เกิดความเครียดจากการเจ็บป่วยจากภาวะแทรกซ้อนหลังคลอดพบว่ามีผลเสียต่อการเริ่มต้นการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ โดยเพิ่มโอกาสที่จะทำให้มารดาไม่สามารถเริ่มต้นการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ขึ้นเกือบ 6 เท่า และยังทำให้มารดาลดโอกาสที่จะให้นมลูกได้ต่อเนื่องจนครบ 12 เดือนลง¹ ซึ่งหากบุคลากรทางการแพทย์มีการตรวจคัดกรองภาวะเครียดจากการบาดเจ็บรุนแรงหลังคลอดและมีการเอาใจใส่ดูแลช่วยให้คำปรึกษามารดาอย่างใกล้ชิด น่าจะลดปัญหาที่จะเกิดจากภาวะเครียดจากการบาดเจ็บรุนแรงหลังคลอดลงได้

เอกสารอ้างอิง

1. Garthus-Niegel S, Horsch A, Ayers S, Junge-Hoffmeister J, Weidner K, Eberhard-Gran M. The influence of postpartum PTSD on breastfeeding: A longitudinal population-based study. Birth 2018;45:193-201.

รศ.นพ.ภาวิน พัวพรพงษ์

??????????? การคลอดที่เนิ่นนานและมีการใช้หัตถการในการช่วยคลอดจะมีผลเสียต่อการเริ่มการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ เนื่องจากทารกที่คลอดอาจพบอาการบาดเจ็บและอ่อนเพลีย ทำให้การเริ่มต้นการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่เป็นไปด้วยความยากลำบาก นอกจากนี้แพทย์และบุคลากรทางการแพทย์ยังต้องดูแลเฝ้าดูอาการทารกอย่างใกล้ชิด หากทารกที่คลอดออกมามีอาการอ่อนเพลี้ย ไม่ร้อง หรือมีอาการหายใจไม่สม่ำเสมอ การใช้ยากระตุ้นการหดรัดตัวของมดลูกในระหว่างการคลอดเพื่อลดการคลอดไม่ให้มีการคลอดที่เนิ่นนานนั้น ไม่พบว่ามีความสัมพันธ์กับการหยุดการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ก่อนเวลาอันควร¹ อย่างไรก็ตาม สำหรับการผ่าตัดคลอดยังคงมีผลเสียต่อการเริ่มต้นการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ไม่ว่าจะเป็นการผ่าตัดคลอดฉุกเฉินหรือนัดผ่าตัดคลอด ดังนั้น การคลอดที่เกิดขึ้นเองตามกลไกธรรมชาติ ไม่เนิ่นนานล่าช้า ไม่ได้ใช้หัตถการหรือผ่าตัดคลอด น่าจะเกิดผลดีต่อการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่มากที่สุด

เอกสารอ้างอิง

1. Fernandez-Canadas Morillo A, Duran Duque M, Hernandez Lopez AB, et al. Cessation of breastfeeding in association with oxytocin administration and type of birth. A prospective cohort study. Women Birth 2018.

รศ.นพ.ภาวิน พัวพรพงษ์

??????????? การผ่าตัดแก้ไขหัวนมบอดในสตรี ส่วนใหญ่ต้องมีการผ่าตัดก่อนการคลอดนานราว? 6 เดือน เทคนิคในปัจจุบันจะมีการรบกวนท่อน้ำนมที่อยู่ใต้ลานนมน้อย หลังการผ่าตัดสามารถทำให้หัวนมยืดยาวออกได้ มีการศึกษาพบว่าหลังการผ่าตัดแก้ไข มารดาสามารถเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ได้ดีขึ้น¹ อย่างไรก็ตาม การขนาดตัวอย่างของการศึกษานี้ยังมีน้อย ความสำเร็จในการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ขึ้นอยู่กับขนาดความยาวของหัวนมที่แก้ไขหลังผ่าตัด² และในการให้นมลูกนั้นแม้ความยาวของหัวนมจะมีผลต่อความสำเร็จของการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ แต่ขณะที่ลูกกินนมแม่ทารกที่ดูดนมแม่จะอมทั้งหัวนมและลานนม ซึ่งส่วนหนึ่งของลานนมจะยืดยาวและเป็นส่วนหนึ่งที่ทารกใช้ในการดูดนมแม่ ดังนั้น การพิจารณาการผ่าตัดหัวนมบอดเพื่อแก้ไขปัญหาการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ยังมีข้อมูลที่ไม่สามารถสรุปได้ จำเป็นต้องได้รับการศึกษาในรายละเอียดต่อไปในอนาคต

เอกสารอ้างอิง

1. Feng R, Li W, Yu B, Zhou Y. A Modified Inverted Nipple Correction Technique That Preserves Breastfeeding. Aesthet Surg J 2018.
2. Puapornpong P, Raungrongmorakot K, Paritakul P, Ketsuwan S, Wongin S. Nipple length and its relation to success in breastfeeding. J Med Assoc Thai 2013;96 Suppl 1:S1-4.