รศ.นพ.ภาวิน พัวพรพงษ์

? ? ? ? ? ? ? ? โรคหูดหงอนไก่เกิดจากเชื้อไวรัส Human papilloma virus หรือ HPV ซึ่งมักจะเกิดหูดบริเวณอวัยวะเพศหรือในช่องปาก หากติดเชื้อในระหว่างการคลอดจะมีโอกาสที่จะติดเชื้อไปยังทารก โดยการติดเชื้อหากติดเชื้อในบริเวณกล่องเสียงของทารก อาจอุดตัน ทำให้หายใจลำบาก และเกิดอันตรายรุนแรงได้ การใส่ใจดูแลตรวจหาร่องรอยของโรคก่อนการคลอดมีความจำเป็นเพื่อการวางแผนการคลอดที่เหมาะสม ในระยะหลังคลอดนั้น การติดเชื้อบริเวณเต้านมหรือหัวนมพบน้อยเช่นเดียวกับการพบเชื้อในน้ำนม จากข้อมูลที่ผ่านมา ไม่มีรายงานและไม่พบว่ามีความเสี่ยงของทารกเพิ่มขึ้นจากการให้ทารกกินนมแม่ จึงยังคงแนะนำให้สามารถเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ได้ในมารดาที่เป็นหูดหงอนไก่ รวมทั้งสามารถบีบเก็บน้ำนมให้ทารกได้เช่นเดียวกับมารดาทั่วไป¹ อย่างไรก็ตาม? ในปัจจุบันมีวัคซีนป้องกันมะเร็งปากมดลูกซึ่งมีชนิดที่ป้องกันการติดเชื้อหูดหงอนไก่ได้ ดังนั้น ในสตรียุคใหม่ในอนาคต หากสามารถฉีดวัคซีนป้องกันได้ตั้งแต่อายุ 9 ปีหรือก่อนการมีเพศสัมพันธ์ ประสิทธิภาพในการป้องกันจะสูง

เอกสารอ้างอิง

1. ภาวิน พัวพรพงษ์. รอบรู้เรื่องการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่. นครนายก: ซี.ที. ดอทคอม; 2558.

รศ.นพ.ภาวิน พัวพรพงษ์

? ? ? ? ? ? ? ? โรคเริมเกิดจากเชื้อไวรัส Herpes simplex ซึ่งหากติดเชื้อในระหว่างการคลอดจะมีโอกาสที่จะติดเชื้อไปยังทารก การติดเชื้อหากติดเชื้อในหลากหลายระบบในร่างกายทารกจะเป็นอันตรายรุนแรงได้ เนื่องจากโรคเริม หากมารดาเป็นแล้ว หลังจากหายจากอาการ เชื้อไวรัสจะยังซ่อนตัวอยู่ในปลายประสาท เมื่อร่างกายอ่อนเพลีย เครียด หรือมีภาวะที่ภูมิคุ้มกันต่ำลง เชื้อจะเพิ่มจำนวนและแสดงอาการ โดยอาการแสดง หากเป็นการติดเชื้อในครั้งแรกจะมีความรุนแรงมากกว่า อาการที่พบจะมีไข้ อ่อนเพลีย ปวดเมื่อยเนื้อตัว และมีตุ่มใสๆ กระจายในบริเวณที่มีการติดเชื้อ อาจพบบริเวณที่ปาก อวัยวะเพศ หรือเต้านม โดยที่ตุ่มใสจะแตกออกและเกิดเป็นแผลตื้นๆ ที่มีอาการแสบ และปวดเจ็บแปลบตามปลายประสาทได้ ในกรณีที่เป็นซ้ำหลังจากการเป็นในครั้งแรกแล้ว อาการจะน้อยลง และไม่รุนแรง

? ? ? ? ? ? ? สำหรับการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ไม่เป็นข้อห้าม ยกเว้นในกรณีที่มีแผลบริเวณเต้านม แต่เมื่อแผลแห้งเป็นสะเก็ดก็สามารถกลับมาให้นมแม่ได้ โดยในระหว่างที่เป็นแผล อาจใช้แผ่นหรือผ้าปิดแผล ร่วมกับมารดาควรดูแลเรื่องความสะอาดและล้างมือบ่อยๆ ในกรณีที่มารดามีอาการมาก การใช้ยาต้านไวรัสให้ในระยะแรกจะช่วยความรุนแรงและลดระยะเวลาของอาการของโรค นอกจากนี้ มารดาที่รับประทานยาต้านไวรัส acyclovir สามารถให้นมแม่ได้¹

เอกสารอ้างอิง

1. ภาวิน พัวพรพงษ์. รอบรู้เรื่องการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่. นครนายก: ซี.ที. ดอทคอม; 2558.

รศ.นพ.ภาวิน พัวพรพงษ์

? ? ? ? ? โรคไวรัสตับอักเสบอี การติดเชื้อจะผ่านทางการรับประทานอาหารหรือน้ำที่มีการปนเปื้อนไวรัส โรคไวรัสตับอักเสบอีนี้หายได้เองและไม่พบภาวะที่มีการอักเสบติดเชื้อเรื้อรัง อุบัติการณ์การติดเชื้อพบน้อย มีรายงานการติดเชื้อจากมารดาสู่ทารก แต่ข้อมูลยังมีจำนวนน้อยเช่นกัน เนื่องจากความจำกัดของข้อมูล และยังขาดภูมิคุ้มกันและวัคซีนที่จะป้องกันโรคไวรัสตับอักเสบอี ในมารดาที่มีการติดเชื้อในระหว่างการตั้งครรภ์ในไตรมาสที่สามหรือในระยะคลอดที่มีปริมาณไวรัสในกระแสเลือดสูง แนะนำให้เลือกใช้นมผงดัดแปลงสำหรับทารก การเลือกที่จะให้นมแม่อาจพิจารณาในพื้นที่ที่มีความขาดแคลนและไม่สามารถจัดนมผงดัดแปลงสำหรับทารกอย่างพอเพียงและเหมาะสมได้¹

เอกสารอ้างอิง

1. ภาวิน พัวพรพงษ์. รอบรู้เรื่องการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่. นครนายก: ซี.ที. ดอทคอม; 2558.

รศ.นพ.ภาวิน พัวพรพงษ์

? ? ? ? ? ? ? ? ? โรคไวรัสตับอักเสบซี โดยทั่วไปจะติดต่อได้จากทางเลือดและน้ำคัดหลั่งเช่นเดียวกันกับไวรัสตับอักเสบบี การติดเชื้อจากมารดาสู่ทารกสามารถเกิดได้และทำให้เกิดภาวะตับอักเสบเรื้อรังในทารก สำหรับการติดเชื้อผ่านทางน้ำนมแม่นั้นยังไม่มีข้อมูลยืนยันที่ชัดเจน เนื่องจากไม่พบความเสี่ยงเพิ่มขึ้นในการติดเชื้อไวรัสตับอักเสบซีระหว่างทารกที่กินนมแม่และทารกที่กินนมผงดัดแปลงสำหรับทารก แต่ข้อมูลการศึกษายังมีน้อย ร่วมกับยังขาดวิธีการป้องกันการติดเชื้อจากมารดาสู่ทารก ดังนั้น การให้ทารกกินนมแม่อาจให้ในกรณีที่ไม่มีทางเลือกในการให้อาหารทารกที่ปลอดภัยและเพียงพอที่จะให้แก่ทารก¹ โรคไวรัสตับอักเสบซีนั้นยังขาดการคัดกรองในมารดาทั่วไป จึงอาจมีความเสี่ยงได้ในการที่มารดามีการแบ่งบันนมแม่กันเองโดยปราศจากระบบจัดการธนาคารนมแม่ ซึ่งเป็นข้อมูลที่บุคลากรทางการแพทย์ควรทราบและให้ความรู้แก่มารดาและสังคมเพื่อให้มีความเข้าใจในโรคและการดูแลตนเองและทารกที่เหมาะสม

เอกสารอ้างอิง

1. ภาวิน พัวพรพงษ์. รอบรู้เรื่องการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่. นครนายก: ซี.ที. ดอทคอม; 2558.

รศ.นพ.ภาวิน พัวพรพงษ์

? ? ? ? ? ? ? ? ?โรคไวรัสตับอักเสบเอ โดยทั่วไปจะติดต่อจากการรับประทานเชื้อเข้าไปทางปาก ซึ่งมักไม่พบการติดเชื้อจากมารดาสู่ทารก ร่วมกับยังไม่มีข้อมูลยืนยันถึงการมีเชื้อไวรัสในน้ำนมที่ชัดเจน อย่างไรก็ตาม ในอดีตมีรายงานการที่สงสัยการติดเชื้อผ่านน้ำนม 1 ราย¹ ดังนั้น แม้การให้นมบุตรจะไม่ได้เป็นข้อห้าม แต่หากมีการยืนยันว่ามีการติดเชื้อไวรัสตับอักเสบเอในมารดา แนะนำให้ให้ภูมิคุ้มกันพร้อมกับวัคซีนป้องกันการติดเชื้อไวรัสตับอักเสบเอด้วย ?

เอกสารอ้างอิง

1. Watson JC, Fleming DW, Borella AJ, Olcott ES, Conrad RE, Baron RC. Vertical transmission of hepatitis A resulting in an outbreak in a neonatal intensive care unit. J Infect Dis 1993;167:567-71.